شهید چمران
از قلههای علم تا خاکریزهای عشق


امروز، 31 خرداد ماه سالروز شهادت مردی است که زندگیاش درس بزرگی برای ماست؛
مردی که میتوانست در اوج شکوفایی علمی، در آمریکا بماند، در دانشگاههای معتبر جهان تدریس کند و در مرکز تحقیقات «ناسا» به کار ادامه دهد. امّا او راهی دیگر را انتخاب کرد.
تحصیلات؛ اوجِ یک مسیر علمی
مصطفی چمران در سال ۱۳۱۱ در تهران متولد شد. تحصیلات خود را از مدرسه انتصاریه آغاز کرد و دوره متوسطه را در دارالفنون و البرز گذراند. در دانشکده فنی دانشگاه تهران در رشته الکترومکانیک تحصیل کرد و در همه دوران تحصیل، شاگرد اول بود.


سپس با بورس تحصیلی شاگردان ممتاز به آمریکا رفت و در دانشگاه برکلی کالیفرنیا، موفق به اخذ مدرک دکترای الکترونیک و فیزیک پلاسما شد. او در جمع معروفترین دانشمندان جهان قرار گرفت؛
اما…
انگیزهای که از علم بزرگتر بود چمران از ۱۵ سالگی در درس تفسیر_قرآن آیتالله طالقانی و درس فلسفه و منطق استاد شهید مرتضی مطهری شرکت میکرد.
این آگاهیِ دینی و عشق به اسلام، انگیزهای شد که هیچگاه علم را هدفِ نهایی نبیند. او میگفت: «میخواهم به عالَم اسلام خدمت کنم». بههمینخاطر، زندگی مرفه در آمریکا را رها کرد و راهی لبنان شد تا با مستضعفین آنجا همدل وهمراه شود و در کنار امام موسی صدر، جنبش «اَمَل» را بنیان گذارد.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی، بعد از ۲۳ سال دوری از وطن، به ایران بازگشت. همه تجربیات انقلابی و علمی خود را در خدمت انقلاب گذاشت. وزیر دفاع شد، ستاد جنگهای نامنظم را بنیان نهاد، و در خط مقدم دفاع از میهن، تا آخرین نفس جنگید.
وصیتِ عشق به خدا او در وصیتنامهاش نوشت: «به خاطر عشق به اوست که فداکاری میکنم… عشق هدف حیات و محرک زندگی من است». و سرانجام، در ۳۱ خرداد ۱۳۶۰، در منطقه دهلاویه، بر اثر اصابت ترکش خمپاره به شهادت رسید.
چمران به ما آموخت که علمِ بدون تعهد، هرچند درخشان، هرگز بهاندازهی عشقِ خدمت، ارزشمند نیست. او از قلههای علم به خاکریزهای عشق آمد؛ از آزمایشگاههای ناسا تا سنگرهای سوسنگرد.
او نشان داد که یک انسان میتواند هم دانشمند باشد، هم مُجاهد، هم عارف، هم سیاستمدار و هم سرباز؛ بهشرط آنکه انگیزهاش، عشق باشد.



